Topic 1 Επίδραση του δικαίου της ΕΕ στην πρακτική των επαγγελματιών πρώτης γραμμής

O θεμελιώδης χαρακτήρας των ανθρώπινων αναγκών και δικαιωμάτων επιβάλλει την ικανοποίησή τους, ως βασική επιταγή της δικαιοσύνης.

Συνεπώς, καταδεικνύεται η σημασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ως της πιο καθοριστικής αρχής στο πλαίσιο της επαγγελματικής πρακτικής των επαγγελματιών πρώτης γραμμής.

Η εργασία στην πρώτη γραμμή σχετίζεται με την προστασία της διαφορετικότητας προσώπων και ομάδων. Οι επαγγελματίες πρώτης γραμμής αναγκάζονται συχνά να διαμεσολαβούν μεταξύ προσώπων και θεσμικών οργάνων και αρχών ή άλλων προσώπων και φορέων (υπηρεσίες, επιχειρήσεις κ.λπ.).

Ως επαγγελματίες που επιτελούν ρόλο γεφύρωσης, οι επαγγελματίες πρώτης γραμμής πρέπει να έχουν επίγνωση των αξιών τους και μια στέρεη βάση γνώσεων σχετικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα, προκειμένου να παρέχουν καθοδήγηση σε άλλα πρόσωπα στο πλαίσιο πλήθους συγκρουσιακών καταστάσεων.

Πρέπει να γνωρίζουν ότι η πρόοδος όσον αφορά την εφαρμογή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων εξαρτάται από την ύπαρξη αποτελεσματικών εθνικών και διεθνών πολιτικών και ενός σαφούς και καθορισμένου νομοθετικού πλαισίου.

Οι επαγγελματίες πρώτης γραμμής οφείλουν να είναι εξοικειωμένοι με τα νομοθετικά μέτρα που μπορούν να αξιοποιούν στο πλαίσιο της εργασίας τους και να είναι σε θέση να εντοπίζουν τα κενά.

Οι επαγγελματίες πρώτης γραμμής οφείλουν να έχουν σαφή κατανόηση των ευρωπαϊκών οδηγιών για την καταπολέμηση των διακρίσεων. Είναι συχνά οι πρώτοι που έρχονται σε επαφή µε πρόσωπα που υφίστανται διακρίσεις και, συνεπώς, πρέπει να είναι σε θέση να ενηµερώνουν προσηκόντως τα θύµατα σχετικά με τα δικαιώµατά τους και τον τρόπο δράσης που πρέπει να υιοθετήσουν ή τα μέτρα που πρέπει να λάβουν. Περαιτέρω, οι επαγγελματίες πρώτης γραμμής πρέπει να είναι σε θέση να συνδράμουν αποτελεσματικά τα θύματα διακρίσεων στο πλαίσιο δικαστικών διαδικασιών, διαδικασιών διαμεσολάβησης ή οποιασδήποτε άλλης διαδικασίας.

Ένα βασικό έλλειμμα των ευρωπαϊκών οδηγιών συνίσταται στην εφαρμογή τους σε ατομικές περιπτώσεις.

Τα θύματα αγνοούν τα εργαλεία προστασίας τους και τις διαδικασίες πρόσβασης σε προστασία, με αποτέλεσμα τα δικαιώματά τους συχνά να καταπατώνται.

Από την άλλη πλευρά, τα θύματα συχνά αισθάνονται μόνα τους ενώ αντιμετωπίζουν ένα ή περισσότερα περιστατικά διακριτικής μεταχείρισης και, ακόμη και αν γνωρίζουν τα δικαιώματά τους, επιλέγουν να μην κινηθούν εναντίον του δράστη επειδή αισθάνονται ότι δεν έχουν υποστήριξη, τόσο επαγγελματική όσο και ψυχολογική.

Οι επαγγελματίες πρώτης γραμμής που έχουν αυξημένη γνώση του ευρωπαϊκού πλαισίου και της εφαρμογής του στο εθνικό πλαίσιο είναι οι βασικοί παράγοντες αλλαγής της νοοτροπίας σχετικά με τις διακρίσεις.

Οι καλά εκπαιδευμένοι επαγγελματίες πρώτης γραμμής θα έχουν την ικανότητα να κατανοούν τι είναι καλύτερο για το θύμα, όταν χειρίζονται περιπτώσεις διακριτικής μεταχείρισης βάσει συγκεκριμένων λόγων, ούτως ώστε να παράσχεται στο θύμα μια ουσιαστική δυνατότητα να αντιμετωπίσει τη διακριτική μεταχείριση.

Ο κ. Milosk είναι ένα νεαρό αγόρι με ιδιαίτερη εξειδίκευση στους υπολογιστές και την τεχνολογία. Αναζητά εργασία και στέλνει το βιογραφικό του σε διάφορες εταιρείες. Κάθε φορά, η αίτησή του απορρίπτεται.

Κατά τη διάρκεια ενός τηλεφωνήματος με τη γραμματεία της εταιρείας ABC, που απέρριψε την αίτησή του, ο Milosk καταλαβαίνει ότι αυτό οφείλεται στο επίθετό του, που υποδηλώνει τη Ρομά καταγωγή του.

Ο κ. Milosk γνωρίζει τα δικαιώματά του και επιθυμεί να προσφύγει δικαστικά κατά της εταιρείας ABC.

Ο κ. Milosk επικοινωνεί με συνδικαλιστική οργάνωση που βρίσκεται δίπλα στο σπίτι του για να ζητήσει υποστήριξη. Επικοινωνεί με τον κ. Albanese, έναν επαγγελματία πρώτης γραμμής στην εν λόγω οργάνωση.

  • Α.  ΣΕΝΑΡΙΟ: Ο κ. Albanese δεν γνωρίζει τις οδηγίες της ΕΕ.
    • Ο κ. Albanese υποστηρίζει τη βούληση του κ. Milosk και επικροτεί την απόφασή του να κινηθεί δικαστικά.
  • Β.  ΣΕΝΑΡΙΟ: Ο κ. Albanese γνωρίζει τις οδηγίες της ΕΕ.
    • Ο κ. Albanese θα αξιολογήσει την κατάσταση, ενημερώνοντας τον κ. Milosk σχετικά με τους κινδύνους που ενέχει μια δικαστική διαδικασία, ιδίως όσον αφορά το βάρος απόδειξης.
    • Ο κ. Albanese μπορεί να ενημερώσει τον κ. Milosk ότι σε περίπτωση ποινικής διαδικασίας η εταιρεία ABC μπορεί να καταδικασθεί σε αποζημίωση αλλά ο κ. Milosk ενδέχεται να μην προσληφθεί.
    • Αντ’ αυτού, ο κ. Albanese μπορεί να παρέμβει ως διαμεσολαβητής ανάμεσα στον κ. Milosk και στην εταιρεία ABC, προκειμένου να πείσει τον διευθύνοντα σύμβουλο να δώσει μια ευκαιρία στον κ. Milosk, εν όψει του ιδιαιτέρως ελκυστικού βιογραφικού και της εμπειρίας του στον εν λόγω τομέα.

Ο κ. Milosk είναι ένα 23χρονο αγόρι καταγωγής Ρομά. Το βράδυ της Παρασκευής αποφασίζει να πάει σε μια διάσημη ντίσκο με τους Ιταλούς φίλους του. Ωστόσο, η είσοδος στη ντίσκο του απαγορεύεται (μόνο σε αυτόν). Ο πορτιέρης δηλώνει ρητά και μεγαλόφωνα ενώπιον όλων των άλλων παρισταμένων ότι οι Ρομά δεν είναι ευπρόσδεκτοι, με εντολή του ιδιοκτήτη της ντίσκο, κ. Dante, γιατί, σύμφωνα με τον τελευταίο «προκαλούν πάντα προβλήματα λόγω της στάσης τους και μπορεί να κλέψουν χρήματα».

Ο κ. Milosk ντρέπεται πολύ: αναγκάστηκε να φύγει χωρίς να μπει στη ντίσκο και όλοι όσοι βρίσκονταν έξω από τη ντίσκο τον είδαν να απομακρύνεται ντροπιασμένος.

Την επόμενη μέρα, ο κ. Milosk πηγαίνει στην υπηρεσία πρώτης γραμμής για αλλοδαπούς και αναζητά συμβουλές σχετικά με το εν λόγω περιστατικό. Την υπόθεσή του χειρίζεται ο κ. Albanese.

  • Α.  ΣΕΝΑΡΙΟ: Ο κ. Albanese δεν γνωρίζει τις οδηγίες της ΕΕ
    • Ο κ. Albanese προτείνει μια διαμεσολάβηση, προσφερόμενος να μιλήσει στον ιδιοκτήτη της ντίσκο προκειμένου να τον πείσει να επιτρέψει την είσοδο στον κ. Milosk την επόμενη φορά.
  • Β. ΣΕΝΑΡΙΟ: Ο κ. Albanese γνωρίζει τις οδηγίες της ΕΕ
    • Ο κ. Albanese αντιλαμβάνεται ότι ο κ. Milosk έχει πέσει θύμα φυλετικής διάκρισης, καθώς έχει υποστεί μια εμφανώς βαρύτατη προσβολή του δικαιώματος της προσωπικότητάς του, που προστατεύεται από το Σύνταγμα, τον Ποινικό Κώδικα και τις οδηγίες της ΕΕ.
    • Ο κ. Albanese αντιλαμβάνεται ότι ο πορτιέρης διέπραξε διάκριση επειδή έλαβε εντολή διακριτικής μεταχείρισης από τον εργοδότη του, κ. Dante.
    • Ο κ. Albanese αμφιβάλλει αν μια διαδικασία διαμεσολάβησης μπορεί να αλλάξει τη γνώμη του κ. Dante, ενώ ταυτόχρονα κατανοεί ότι ο κ. Milosk υπέστη διακριτική μεταχείριση ενώπιον τρίτων προσώπων, η οποία οφείλει να καταγγελθεί ενώπιον των αρχών. Μέσω της υπόθεσης αυτής εγείρεται επίσης ένα ευρύτερο κοινωνικό ζήτημα, πράγμα που θα μπορούσε να συμβάλει ώστε άλλα πρόσωπα να μην υποστούν την ίδια μεταχείριση
    • Ο κ. Albanese βοηθά τον κ. Milosk να υποβάλει καταγγελία στην αστυνομία, εκθέτοντας τα πραγματικά περιστατικά.